EL ONARIMLARI

El yaralanmalarının tedavisinde elin gelişimsel (romatizmal ve dejeneratif) bozukluklarında, kazalar sonucu oluşan defekt ve doku eksikliklerinde ve yanık defekt ve bozukluklarının tedavisinde son yıllarda dramatik deneyimler elde edilmiştir. Bunların ışığında plastik cerrahlar elin hem görünüşü hem de fonksiyonunun düzeltilmesinde epey deneyimler kazanmışlardır. Plastik cerrahlar el cerrahisinde derin bir bilgi birikimine sahiptir. Plastik cerrahlar el problemlerini geniş bir biçimde ele alıp tedavi edebilirler.

El yaralanmaları

El cerrahisinde yapılan girişimlerin amacı, yaralanmış elin onarımını fonksiyonel ve görünümsel olarak gerçekleştirmektir. Bu yaralanmalarda tendonlar, sinirler, kan damarları, eklemler ve kemik dokular ya tek tek yada birlikte etkilenirler. Hatta kemik kırıkları, yanıklar, kopmalar ve başka birçok yaralanmalar meydana gelebilir. Modern tekniklerle, her bir yaralanmada cerrah, fonksiyon ve görünüşü düzeltebilmektedir. Şu anda plastik cerrahlar tarafından kullanılan teknikler arasında şunlar bulunmaktadır.

  • Greftleme: Yaralanmış bölgenin tamiri için, sağlıklı vücut bölgelerinden alınan deri, kemik, sinir ve diğer dokulardır.
  • Flep cerrahisi: Yaralanmış bölgeye vücudun sağlıklı bir bölümünden kas, kan damarı ve yüzeyel yağ tabakası ile birlikte derinin hareketlendirilmesi.
Replantasyon ve transplantasyon: Kazayla meydana gelmiş parmak kopmalarının yerine dikilmesinde ve elin normal fonksiyonlarına getirilmesinde mikrocerrahi tekniği kullanılmaktadır. Bu yöntem özellikli cerrahi olup, mikroskop altında bu eğitimi almış mikrocerrahlar tarafından gerçekleştirilmektedir. Bu tür olgularda mikrocerrah, yaralanmış olan elin damarlarının onarımını, kemik dokusunun bütünlüğünü, yumuşak dokunun kapatılmasını, sinir dokusu, kas ve tendonların tamirini aynı oturumda onarır. Böylece elin duyu ve fonksiyonunu eski haline getirmeye çalışır. İyileşme sürecinde elin fizyoterapisi gereklidir. Bu süre ayları bulabilir ve bu zaman periyodunda sıklıkla, başka terapilere ihtiyaç duyulur.

Karpal tünel sendromu
Karpal tünel; elin esas sinirlerinden birinin ve bilek tendonlarının geçtiği bir alandır. Hastalığın nedeni tünele basınç yüklenmesidir (örneğin romatoid artrit, yaralanma, gebelik boyunca sıvı birikimi, çok kullanım ve tekrarlayan hareketler). Tünelde sinir üzerine basınç sonucu, elde karıncalanma hissi oluşur. Bu sendrom sıklıkla el fonksiyonlarında bozukluk, devamlı ağrı ve hareket yeteneğinde azalma ile birliktedir. Bu da karpal tünel sendromu olarak bilinir. Birçok vakada elin atellenmesi ve bazı ilaçlarla problem azaltılabilir. Bu tedavi başarılı olmazsa, cerrahiye gereksinim duyulur. Bu operasyonda bileğin iç tarafından orta noktadan bir 2 cm lik bir kesi yapılır. Sinir üzerine bası yapan dokular kesilir ve basınç altındaki dokular rahatlatılır. Kesi izi birkaç ay içinde büyük ölçüde kaybolur.

Dupuytren kontraktürü
Dupuytren kontraktürü elin iç yüzeyindeki yüzeyel ve derin dokunun bir bozukluğudur. Kalın skar dokusu gibi bir doku avuç içi derisinin altında oluşur ve parmaklara kadar uzanır. Hatta tüm avuç içini doldurabilir. Bu durum parmak hareketlerinde zorluğa ve ağrıya neden olur. Bu durum genellikle orta yaş civarında gelişir ve nedeni bilinmemektedir (özellikle ailesel olduğu sanılmaktadır).
Cerrahi girişim dupuytren kontraktüründe tek tedavi şeklidir. Cerrah girişimde fonksiyonları bozan kalınlaşmış bozuk dokular çıkarılır, tendonlar serbestleştirilir.